Aan de Korte Papaverweg in Amsterdam-Noord ligt een bijzondere plek verscholen. Een voor auto’s doodlopende weg leidt tot een idyllische broedplaats van 40 creatieve, duurzame en sociale ondernemers. Ook zit er een café en een hotel op het water. Deze plek is in Amsterdam beter bekend als ‘De Ceuvel’. Tot mijn grote genoegen wilde eigenaar Gideon Loerakker, die recentelijk restaurant De Ceuvel heeft overgenomen, mij op een zonnige woensdagmiddag meer vertellen over deze unieke plek.

Het ideaal van De Ceuvel

De Ceuvel ligt op een plek waar vroeger een industrieterrein lag. De grond is sindsdien vervuild geraakt met vier verschillende stoffen. In 2012 gaf de gemeente Amsterdam de grond voor tien jaar te leen. Het doel van De Ceuvel is om de grond schoner achter te laten dan toen ze er kwamen. Hiervoor gebruiken ze onder andere zuiverende planten en proberen ze zo circulair mogelijk te zijn. Als iets circulair gedaan wordt, houdt dat in dat je probeert zoveel mogelijk producten en grondstoffen her te gebruiken; vaak om zo weinig mogelijk afval te produceren. Nu, zeven jaar later, zijn twee stoffen al minder aanwezig in de grond. Zo zie je hoe je niet altijd een menselijke hand nodig hebt. De natuur heeft een sterke zelfherstellende kracht in zich! In principe loopt de termijn over drie jaar af, maar De Ceuvel is al vanaf het begin aan het nadenken over “wat hierna?”. Op dit moment geldt nog steeds het tienjarig contract van de gemeente, maar De Ceuvel wil er wel voor strijden om langer te kunnen blijven. Hier zijn ze vanaf het begin al mee bezig. Zo is bijvoorbeeld ook een oud-stadsdeelvoorzitter betrokken bij het voortbestaan van De Ceuvel.

Een nieuwe blik op duurzaamheid

 Door de coronacrisis zijn er onzekere tijden aangebroken voor De Ceuvel. Het café is nu tijdelijk dicht. Het leven op De Ceuvel loopt daardoor even wat anders dan normaal, maar ze staan niet voor niets bekend om hun creativiteit. Zo houden ze bijvoorbeeld (kerst)markten. Ook hebben ze aan het begin van de coronacrisis onderdak geboden aan meer dan 60 jongens, de ‘Mandela Kids’. Deze jongens zijn gevlucht uit hun land van herkomst, vooral uit Gambia en Nigeria. Nu zijn ze ongedocumenteerd, wat betekent dat zij (nog) geen verblijfspapieren hebben. In Nederland hebben ze daarom geen recht op onderdak en eten. Inmiddels zijn de jongens weer weg, maar komen sommigen van hen nog af en toe langs, voor de gezelligheid of om mee te helpen. Een deel van de jongens zit nu in een asielzoekerscentrum en een ander deel is terug naar Italië gegaan, waar ze een grotere kans op een verblijfsvergunning hebben dan in Nederland. Deze tijd met de Mandela Kids was ook een manier voor De Ceuvel om hun eigen situatie beter te begrijpen en te bepalen wat ze willen. Ik vond het bijzonder en waardevol om te horen dat De Ceuvel ook in coronatijd hun ruimte op een positieve manier gebruikt heeft.

De Ceuvel is veel bezig met duurzaamheid. Wat is duurzaamheid precies? Het woord ‘duurzaamheid’ roept (in mijn ogen) met name de laatste jaren alleen maar meer vragen op. Is biologisch eten per definitie beter dan je niet-biologische levensmiddelen, of kun je toch beter rechtstreeks naar de boer? Wie wil ik helpen met mijn aankoop, de mens of de natuur? Het zijn allemaal vragen waar ik nu geen antwoord op kan en ga geven, maar waar De Ceuvel veel over nadenkt bij alle keuzes die ze maken. Ze proberen hier steeds beter in te worden. Door het project rondom de Mandela Kids, heeft De Ceuvel bijvoorbeeld ook een nieuwe blik op duurzaamheid gekregen. Duurzaamheid kan namelijk ook sociaal zijn en hoeft niet alleen maar over de natuur te gaan. Voor hen is het vooral belangrijk om het bedrijf en hun doel van ‘duurzaamheid’ zo goed mogelijk te combineren, zodat beide ervan profiteren.

Keuvelen op De Ceuvel

Zonder publiek geen Café de Ceuvel, maar wie komen dan op De Ceuvel af? Je ziet vooral mensen die zich al bewust zijn van duurzaamheid en het leuk vinden om hier hun duurzame ‘uitje’ te houden. In de zomer watertrappelen in het water en de dag afsluiten met een heerlijke maaltijd en een lokaal biertje, daar komen ze voor. Iedereen is meer dan welkom, maar het is dus niet per se een plek die gemaakt is om andere mensen te ‘bekeren’ tot de duurzaamheid, maar een plek waar je evenveel, al dan niet meer, kunt genieten van het (duurzame) leven.

De 40 ondernemers die gevestigd zitten bij De Ceuvel, zitten daar niet zomaar. Er zijn specifieke regels waaraan een bedrijf moet voldoen als zij zich hier willen vestigen. De plekken zijn heel gewild en staan eigenlijk nooit leeg, maar het is altijd het proberen waard! Als je je afvraagt wie er zitten, kun je op de website een kijkje nemen. Misschien dat je een van de ondernemers zelfs bekend voorkomt. Een recent toegetreden ondernemer is bijvoorbeeld milieuactivist Lena Hartog.

Als je zelf een duurzaam bedrijfje hebt of deze ooit wil oprichten, dan is dat misschien even goed nadenken, maar er zijn wat basisregels die je moet onthouden. Het valt niet te ontkennen dat duurzaamheid in het leven van de mens een steeds grotere rol gaat spelen, dus dat zit in ieder geval al goed. Gideon heeft vanuit eigen ervaring de tip gegeven om vooral je doel voor ogen te houden en telkens kritisch te blijven kijken met jezelf of met je team waar je naartoe streeft. Kijk met een blik naar de toekomst vanuit waar je nu staat en probeer het proces ernaartoe niet over te slaan. Bovendien: doe wat jij leuk vindt, dan zullen (meestal) andere mensen deze passie met jou delen!

Kiete Schmitt is 19 jaar oud, eerstejaarsstudent Geschiedenis aan de Universiteit van Amsterdam en voorzitter van DWARS Amsterdam, een lokale afdeling van de jongerenorganisatie van GroenLinks. Verder houdt Kiete van fotografie, muziek en wandelen door een (leuke) stad.